Review phim Vẻ Đẹp Mỹ – American Beauty: vũ điệu cơn gió xoáy

Hẳn là bạn từng một lần bắt gặp ở đâu đó một cơn gió xoáy nho nhỏ, nó cuốn lên tờ giấy hoặc bọc nylon rồi quay mòng mòng, nó bay lên cao rồi lại rơi xuống, rồi bay lên, lúc nó ở hướng này khi nó ở hướng khác, và cứ tung bay gần tâm của cơn gió xoáy. Cả khung cảnh ấy thật đẹp, thứ vô tri vô giác mang trong mình một sức sống lạ lùng, giống như một vũ công đang thả hồn theo nhịp điệu quay cuồng uốn éo. Rồi khi cơn gió tắt đi, cái bọc nylon sinh động ấy rơi xuống và chết cứng, giờ nó trở lại cái bản chất ban đầu – thứ rác thải nào đó.

Phim kể về câu chuyện của một gia đình Mỹ, đang sống trong thời kỳ khủng hoảng, kinh tế bấp bênh, các công ty phải sa thải nhân viên, thị trường địa ốc ảm đạm. Họ gồm người cha – Lester làm việc văn phòng, mẹ – Carolyn bán địa ốc, con gái – Jane ít nói và sống hướng nội. Mỗi thành viên đang phải đối mặt với nhiều sự đổi thay trong đời sống; tình cảm vợ chồng nguội lạnh, cái mà họ đang cố làm là duy trì một nề nếp như trước giờ, hình ảnh trong bữa ăn gia đình – cha mẹ ngồi ở 2 đầu còn đứa con ngồi ở giữa, ăn trong im lặng như sự ám chỉ rằng thứ để kết nối họ với nhau chính là đứa con, có một sức sống nào đó đang lụi tàn nơi này. Còn Jane đang tuổi mới lớn với những suy nghĩ mông lung về bản thân, về các mối quan hệ với bạn bè; cô cảm thấy tự ti trước cô bạn xinh đẹp và sôi nổi, sành đời, cô căm ghét và chán cái nề nếp cứ lặp lại mỗi ngày.

Hàng xóm của họ, một bên là 2 người đàn ông đồng tính, còn bên kia là một gia đình 3 người, người cha từng phục vụ quân đội có tính cách khắc nghiệt, người mẹ luôn lặng lẽ bởi sự áp bức trong thời gian dài, đứa con trai có những biểu hiện khác thường. Tất cả những điều đó cho ta thấy một khung cảnh ảm đạm và bệnh hoạn, một sự xáo trộn và tách biệt về quan niệm sống giữa 2 thế hệ cha mẹ – con cái. Với thế hệ cũ, những chuẩn mực về gia đình và cuộc sống đã ăn rất sâu vào tư tưởng, họ cố giữ lấy dù phải sống trong chán chường. Còn thế hệ mới lại chẳng có một chuẩn mực nào, nếu có thì chúng muốn được thể hiện bản thân, thể hiện sự sành sõi trong ăn chơi, trong tình dục, như cô bạn của Jane, cô ta khoe từng gặp gỡ và lên giường với một gã phóng viên của tờ báo nổi tiếng, thành tích đó khiến bọn con gái quê mùa hơn phải ganh tị. 2 thế hệ như 2 thái cực đối nghịch nhưng phải gắn kết với nhau, bị trói vào nhau.

Kể như thế là đủ rồi nhỉ? Giờ chúng ta vào phần chính của câu chuyện. Sự đổ vỡ bắt đầu khi Lester say mê đứa bạn thân của con gái, ông bỏ việc và tống tiền công ty, ông ngán ngẫm không muốn đóng vai trò một người thừa thải trong căn nhà đủ tiện nghi được mua từ thu nhập của vợ, ông tập thể hình để có thân thể rắc chắc như là điều kiện để đưa cô gái trẻ lên giường, ông tiếc nuối cái thời xuân xanh với những tiệc tùng và sex, ông muốn được thấy mình sống thật sự, không muốn lặng yên đóng tiếp vở kịch gia đình gương mẫu. Còn bà vợ, một con người ham muốn sự thành công như cách người ta thường thấy trong những cuốn sách self-help cũng tìm được người tình cho mình, một gã bán địa ốc hàng đầu, Carolyn cảm thấy thỏa mãn với phong cách người tình, với cách mà họ làm tình, với thú chơi thể hiện quyền lực là đến trường bắn. Đứa con gái thì quen với anh chàng nhà bên cạnh, một anh chàng sâu sắc bán cần sa.

Ở đây ta thấy một sự đổ vỡ toàn tập, nhưng chính sự đổ vỡ đó mà ta cũng thấy được một sức sống mãnh liệt đang trỗi dậy bên trong họ; nó giống như con người phải luôn tỏ ra đạo mạo khi mặc quần áo, muốn biết họ thật sự thế nào thì hãy lột sạch trơn, để họ trần truồng. Thật ra con người luôn muốn được trần truồng, phơi bày cái bản tính bên trong, phơi bày sự trần trụi của xác thịt cũng như tâm hồn, nhưng xã hội lại xem nó là một sự kinh tởm, như điều gì đó xấu xa. Xã hội không thấy được vẻ đẹp của sự trần trụi, của sức sống, của cái bản chất bên trong, không thấy vườn địa đàng có Adam – Eva trước khi ăn trái cấm, mắt và tư tưởng của xã hội là thuộc về con cháu Adam – Eva, trước che thân bằng lá, rồi da thú, rồi vải vóc, rồi nhà lầu xe hơi; cái nhà tù bao quanh thân xác ngày càng dày hơn, vững chắc hơn, và tâm hồn cũng đóng băng trong đó. Thay vì nhìn vào cái sức sống đang có trong mọi vật, họ nhìn châm châm vào những thứ đang đóng khung họ. Bạn có bao giờ tự hỏi điều gì tạo nên những tư tưởng đồi bại khi nhìn vào một cơ thể trần truồng? Đó chính là khi việc nhìn vào đó được xem là sự đồi bại.

Xã hội cần có những định chế và luật lệ của riêng nó để bảo vệ cho con người sống trong đó được an toàn, khi con người sống trong sự an toàn quá lâu thì mọi sức sống và vẻ đẹp ban sơ bị mất hết, giống như cái bọc nylon nằm lặng yên khi đứng gió. Nhưng phía bên trong cái thân thể lại mang một sức sống vô cùng mãnh liệt, càng áp chế thì khi nó bùng nổ lại càng thảm thiết. Sự sống giống như những cánh hoa hồng đỏ rực, đỏ như máu, như ngọn lửa; sự sống cần tự do, cần vượt qua nỗi sợ, cần được phơi bày, dù có lẽ sau đó là sự trả giá.

Cuối phim, tất cả các nhân vật đều tự lột trần mình. Một ông chồng muốn tìm về vị thế, muốn lên giường với gái trẻ nhưng bỏ qua khi biết cô ấy còn trinh trắng. Một bà vợ muốn giết chồng để giữ lại tài sản và sống cùng người tình lý tưởng. Một đứa con gái tìm thấy người yêu lý tưởng, một anh chàng luôn nhận ra vẻ đẹp trong cuộc sống. Một đứa con gái khác trút bỏ vẻ ngoài sành sõi lỏi đời để phơi bay tấm thân trinh nguyên. Một người cha nghiêm khắc có “kỹ luật”, căm ghét đồng tính lại là người đồng tính. Tất cả mọi thứ từ họ, sự áp chế, nỗi đau, sự khao khát, nhục dục, sự bùng nổ, và kể cả cái chết … đều mang một vẻ đẹp lạ lùng. Tiếc là những vẻ đẹp ấy không phải ai cũng có thể “nhìn thấy”.

Facebook Comments

Leave a Reply

avatar
  Subscribe  
Notify of