Review sách Đồi Thỏ – Richard Adams: hành trình tìm miền đất hứa

Với tôi thì Đồi Thỏ là một tác phẩm lớn, vì hội đủ 2 yếu tố đó là nói lên bản chất con người và bản chất xã hội … À nhầm! Không phải của người mà là của thỏ – những con thỏ xinh xắn, yếu ớt, ngây thơ, và vô tội. Câu chuyện như một bản biên niên sử rút gọn của loài người…, tôi lại nhầm! Là của loài thỏ. Lại thêm một tác phẩm nữa dành cho trẻ em và người lớn, chắc chắn bọn trẻ sẽ náo nức theo dõi cuộc phiêu lưu rất kỳ thú của đám thỏ, còn đám người lớn chúng ta thì sẽ phải suy ngẫm nhiều về con đường mà … chúng ta đã đi qua, không phải của đám thỏ đâu nhé! Hoặc chúng ta cố tình nghĩ mình như những con thỏ hồn nhiên ấy?!

Ai tự xem bản thân là “biết tuốt” và là người có kiến thức sâu rộng thì có thể nên học cách khiêm tốn khi đọc tác phẩm này, riêng tôi thì thấy mình quá là dốt nát khi đọc những dòng trích mà tác giả ghi ở đầu mỗi chương, các dòng trích ấy được lấy từ vô số tác phẩm kinh điển trong nền văn học châu Âu, bạn còn có rất nhiều thời gian để có thể tự cho rằng bạn hiểu hết những gì mà tác giả muốn nói, chắc 10-15 năm gì đó để nghiêng cứu thôi.

Câu chuyện bắt đầu bằng những gì mà thỏ Thứ Năm “nhìn thấy” và cảm giác được, một vùng đầy máu, một nỗi hoảng sợ khủng khiếp khiến nó phải run rẩy, thế là nó nói với thỏ bạn Cây Phỉ. Thứ Năm và Cây Phỉ là những thỏ ngoại lai đến sống ở vùng đất yên bình này, vì luôn đồng hành, chứng kiến nhiều lần, nên Cây Phỉ rất tin tưởng vào những điềm báo của Thứ Năm. Cây Phỉ quyết định báo với thỏ thủ lĩnh trên vùng đất, tiếc thay, chuyện này chỉ được xem như một trò cười đối với ông ta và những thỏ cốt cán khác. Thế là Cây Phỉ và Thứ Năm quyết định ra đi, và gọi thêm một số thỏ thân quen khác, chúng cùng đi đến ngọn đồi mơ ước, một miền đất hứa dành cho loài thỏ mà Thứ Năm “nhìn thấy”, cuộc hành trình đầy sóng gió bắt đầu.

Vì là tác phẩm lớn nên tôi chỉ tập trung vài điều trọng yếu, còn lại thì bạn tự khám phá nhé.

Loài thỏ có một bản tính khá đặc trưng, nó chỉ tin vào những gì nó thấy, vì Cây Phỉ từng thấy những gì Thứ Năm nói là chính xác nên nó tin, thỏ thủ lĩnh không thấy nên không tin; mà dù có tin phần nào thì thỏ thủ lĩnh cũng khó quyết định di dời tất cả thỏ đến vùng đất mới, tại sao? Vì đó là một chuyện lớn, vì những quyền lợi mà ông thỏ ta đang được hưởng, vì sự an thân trong hiện tại, vì thức ăn ngon, vì cái hang ấm cúm…, trong khi bọn Cây Phỉ thì chẳng có gì để tiếc nuối hay vướn bận. Giống như con cua sẽ chạy trốn nhanh hơn ốc mượn hồn, vì ốc mượn hồn phải lê theo cái vỏ trên mình nó.

Trên chuyến hành trình, bằng những hành động dũng cảm, Cây Phỉ trở thành thủ lĩnh của nhóm, không phải vì cậu ấy mạnh nhất hoặc thông minh hoặc nhiều kinh nghiệm, mà vì cậu ấy có những quyết định sáng suốt và hiệu quả nhất, cậu dám dấn bước đầu tiên trên con đường hiểm nguy, cậu dành phần khó về mình, cậu có những quyết định công bằng và thuyết phục, cậu đạt được niềm tin và sự kính trọng từ những thỏ khác chứ không phải bằng sức mạnh hay sự áp bức, cậu cũng chính là thỏ đã truyền được niềm tin về miền đất hứa mờ mịt đến những thỏ còn lại, dù đôi khi vài thành công mà cậu đạt được có tính may rủi.

Đám thỏ đi qua nhiều vùng đất lạ, những hiểm nguy không biết trước, có thỏ vĩnh viễn nằm lại bao tử của kẻ thù, nhưng cuối cùng tất cả cũng đến được nơi, có được một đời thỏ hạnh phúc. Điều gì đã giúp chúng? Đó là sự đoàn kết, chúng không bỏ rơi bất cứ thỏ nào khi nguy hiểm; đó là tinh thần hòa ái luôn giúp đỡ những loài không phải là kẻ thù, khi chúng gặp khốn khó, bạn sẽ thấy yếu tố này rất quan trọng; đó là niềm tin sắc đá về những gì tốt đẹp, về sự sống, sự sinh tồn nòi giống, về những giá trị cốt lõi như tự do và công bằng.

Khi đọc bạn nên chú ý 2 vùng đất mà nhóm Cây Phỉ đi qua, vì có thể bạn đang sống ở nơi giống với 1 trong 2 vùng ấy (cười). Nơi thứ nhất thì các thỏ chỉ biết đến những thú vui cá nhân, sự an bình của bản thân, chúng chìm đắm trong thứ nghệ thuật hư ảo, chúng ngó lơ và giả vờ không biết trước cái chết luôn rình rập xung quanh với những đồng loại ngây thơ; chúng thỏa mãn với thức ăn dọn sẵn, mà thật ra đó chỉ là mồi của những cái bẫy thỏ, chúng im lặng để được yên thân, trong chúng không có tình cảm gì với nòi giống, chúng cũng chẳng có ý chí gì, mọi thứ tình cảm đều tan rã. Nơi thứ hai là vùng đất của thỏ Thống Soái Hoắc Hương, một con thỏ xây lên một đế chế bằng sức mạnh, sự áp bức và sự khôn ngoan; nó tổ chức một hệ thống gồm những thỏ cốt cán máu lạnh vô tình, bất cứ thỏ nào chống đối sẽ bị giết chết, những thỏ cốt cán thi hành chỉ thị mà không được quyền nghi vấn.

Không khó để đoán rằng sẽ có cuộc đụng độ giữa nhóm Cây Phỉ và nhóm Thống Soái Hoắc Hương, truyện về bọn thỏ này rất thú vị (cười). Điều thú vị nữa là ngọn đồi “đất hứa” lại nằm giữa 2 vùng đất thỏ ở trên, nó mang nhiều ý nghĩa đấy. Ngoài chuyện về bọn thỏ, tác giả cũng nói về thế giới con người, sự khủng khiếp của vùng đất thỏ mà Thứ Năm tiên đoán là do con người tạo ra, nơi nào con người đi qua thì nơi ấy bị giết chóc và tàn phá, thỏ chết hàng loạt, từ thỏ đực đến thỏ cái, thỏ có thai cho đến bọn thỏ con bé xíu. Nơi nào có nhà cửa hay trang trại mọc lên thì nơi ấy có những con thỏ bị giam cầm trong lồng, có những cái bẫy nguy hiểm chết thỏ. Nếu còn tồn tại sự yêu thương nào đó rất hiếm hoi thì nó chỉ đến từ những đứa trẻ.

Trong truyện ta thường nghe kể về các truyền thuyết của vua thỏ El-ahrairah và tùy tùng Giỏ Cua, thỏ vua này bằng vào trí tuệ và lòng dũng cảm đã chiến thắng biết bao kẻ thù, cũng như qua mặt những vị thần có sức mạnh lớn lao. Chính nhờ các câu chuyện ấy mà nhóm Cây Phỉ tìm được sự chỉ dẫn đúng lúc để nhận ra và tìm được cách thoát khỏi vòng hiểm nguy. Và cuối cùng, cuộc phiêu lưu mà nhóm Cây Phỉ trải qua cũng hòa vào và trở thành truyền thuyết về vị vua thỏ El-ahrairah. Đó cũng là lý do tôi thích các truyền thuyết, ngụ ngôn, cổ tích, và thần thoại; bởi trong ấy hàm chứa trí tuệ của loài người, chúng là những dòng lịch sử được đơn giản hóa, trải qua bao năm tháng thì những gì thuộc về hình thức đều bị gọt bỏ, cái còn lại là nội dung và hàm ý.

Mỗi thành viên trong nhóm Cây Phỉ cũng là một biểu tượng, trong ấy có thủ lĩnh, tâm linh – tôn giáo, trí thức – khoa học, nghệ sĩ, chiến binh, người kể chuyện (nhà văn) – lưu giữ truyền thống, v.v. Bất cứ thành phần nào bị xem nhẹ đều là một tổn thất vô cùng lớn lao đối với xã hội loài thỏ (cười).

Riêng về Thống Soái Hoắc Hương, thỏ này cũng trở thành một truyền thuyết, hắn chu du khắp nơi, hắn tin vào sức mạnh của sự giết chóc, hắn không ngán bất cứ kẻ thù nào dù là cáo hay chồn, nơi hắn đi qua thì mọi con thỏ đều run rẩy, có thể ở nơi nào đó hắn đang xây dựng một đế chế, hoặc hắn đang đơn độc nơi rừng thẳm và chờ ngày trở về. Chính vì thế, nếu xã hội thỏ nào không biết đề cao cảnh giác thì đúng là tìm đường chết.

Facebook Comments

Leave a Reply

avatar
  Subscribe  
Notify of